İskan (yapı kullanma izin belgesi) nedir ve neden satın almadan önce sormalısınız?

Türkiye'de bir konutu almadan önce en çok atlanan belge iskan, yani resmî adıyla yapı kullanma izin belgesi. İsmi sıradan görünür; ama bu belge, binanın ruhsata uygun yapıldığını ve kullanılabilir olduğunu gösterir.

İskan nedir?

Bir bina, belediyeden yapı ruhsatı alınarak inşa edilir. İnşaat bitince, binanın ruhsata ve projeye uygun yapıldığı belediye tarafından kontrol edilir ve yapı kullanma izin belgesi verilir. Bu belge olmadan bina yasal olarak "kullanıma hazır" sayılmaz.

Neden önemli?

• Abonelikler. İskansız binada kalıcı elektrik, su ve doğalgaz aboneliği sorunlu olabilir. Uygulama bölgeye ve döneme göre değişebilir.
• Satış ve kredi. Bankalar konut kredisinde genellikle iskanlı bina ister.
• Yasal risk. İskansız yapı, ruhsata aykırı bölümler içeriyorsa para cezası ya da yıkım kararı gibi sonuçlar doğurabilir.
• Değerleme. İskan durumu değerleme raporunu ve satış değerini etkiler.

İskanı nasıl kontrol edersiniz?

1. Satıcıdan belgeyi isteyin. İskan belgesinin tarihi ve numarası yazılı olmalı.
2. Belediyeye doğrulatın. Belge, ilgili belediyenin imar müdürlüğünden teyit edilebilir.
3. Tapu kaydına bakın. Tapuda iskan şerhi ya da kat mülkiyeti kaydı olup olmadığını kontrol edin.
4. Binayı yerinde gezin. Projeye aykırı bir ek kat, kapatılmış teras ya da değişen cephe iskanı sorunlu hale getirebilir.

Yeni projede iskan

Planlı projelerde (off-plan) iskan henüz yoktur; inşaat ruhsatı ve yapı denetim süreci vardır. Teslimde iskanın alınması satıcının yükümlülüğü olmalı ve sözleşmede yazmalı. Teslim tarihine bağlı projelere örnek olarak Los Tigres ve Meridien Nova sayfalarını inceleyebilirsiniz. Sözleşmede "iskan alınana kadar kalan bedel" ödenmez maddesi olup olmadığını sorun. Daha geniş çerçeve için off-plan yazımıza bakın.

Eski binada iskan

Eski binalarda iskanın var olması, binanın güncel mevzuata uygun olduğunu göstermez; çünkü yapım yılındaki kurallar geçerlidir. Bu yüzden iskana ek olarak:

• Yapım yılını ve proje bilgilerini sorun.
• Kentsel dönüşüm kararı ya da riskli yapı tespiti var mı kontrol edin.
• DASK ve bina güvenliği yazımızı okuyun.
• Aidat ve ortak masrafları yönetimden öğrenin.

Kontrol listesi

• İskan belgesi tarihi ve numarası.
• Belediyeden doğrulama.
• Tapu türü ve şerhler.
• Ruhsata aykırı ek ya da değişiklik var mı?
• Yapı denetim ve inşaat firması bilgisi.

Ayrıntılı tapu adımları için yabancı alıcı rehberimize bakın.

Kaynaklar: csb.gov.tr · tkgm.gov.tr · antalya.bel.tr